Thứ Ba, ngày 14 tháng 4 năm 2015

TRẦN QUỐC THỰC ở miền Cỏ Ướt

Điều dễ nhận ra trong Cỏ ướt là mảng đề tài và chủ đề chính mà tác giả quan tâm phần lớn là tình cảm gia đình, người thân, bằng hữu. Trong 102 bài được tuyển chọn từ 4 tập thơ và 9 bài được rút ra từ trong di cảo (chưa công bố trước đây), không hề thấy nhà thơ Trần Quốc Thực viết về những chuyện đại sự, to tát như nhiều nhà thơ mà chúng ta thường gặp. Đấy là một trong những nét khu biệt ông với các nhà thơ Việt Nam đương đại. Và xem ra làm được như thế và chỉ ngần ấy thôi cũng đủ làm nên tên tuổi một Trần Quốc Thực thơ theo đúng nghĩa của từ này trong làng thi ca Việt cũng như trong lòng những người yêu thích thơ ca đích thực.

Thứ Hai, ngày 13 tháng 4 năm 2015

LÊ VĂN THẢO dõi theo những số phận lặng lẽ

Cũng như rất nhiều nhà văn đi kháng chiến, sau ngày đất nước thống nhất, Lê Văn Thảo có chừng 10 năm loay hoay tìm phương pháp sáng tác mới. Thời thanh bình, không có giới tuyến nữa, cuộc sống đa chiều đa dạng hơn, rối rắm phức tạp hơn. Cuộc chiến chuyển sang từng gia đình, từng con người. Cuộc chiến diễn ra bên trong mỗi con người. Nhà văn phải thay đổi quan niệm cầm bút, như mệnh lệnh của xã hội, cũng là mệnh lệnh của trái tim mình. Thế nhưng, thay đổi cách nào không đơn giản. Chẳng biết nên xác định Lê Văn Thảo may mắn hay không may mắn, vì cùng thế hệ với ông, nếu Nguyễn Minh Châu biến chuyển rất nhanh, thì vài nhà văn khác buông bút hẳn. Thật ra, khoảng một thập niên sau cột mốc 1975, Lê Văn Thảo cũng có vài cuốn sách như “Bên lở bên bồi”, “Cửa sổ màu xanh”, “Buổi chiều và sáng hôm sau”, “Ngôi nhà có hàng rào song sắt”… nhưng không thành công mấy.

Chủ Nhật, ngày 12 tháng 4 năm 2015

Sống trên đường có gì đáng băn khoăn?

Góc nhìn của nhà văn Vương Trí Nhàn: “Một trong những đặc điểm của cuộc sống đô thị, là khả năng làm cho con người trở nên vô danh. Chẳng hạn khi đi ra đường, ấy là lúc không ai biết ai làm nghề gì, nhà ở đâu, học vấn ra sao, đang có cương vị như thế nào. Ta chỉ còn là một người đi đường bình thường như mọi người. Sự vô danh lúc này mang lại cho mỗi cá nhân một ít tự do, anh ta không phải đóng cái vai mà anh ta vẫn đóng, và do đó có thể dễ dàng đi thẳng tới cái đích của mình. Thế nhưng ở ta nhiều người không nghĩ như thế. Sự vô danh được khai thác vào những mục đích khác. Hoặc có khi ăn mặc lôi thôi lếch thếch ra cái điều bất cần đời. Hoặc diện xe máy hẳn hoi, song thản nhiên dóng xe song đôi mà tâm sự... Trai gái đèo nhau vuốt ve nhau như ở chỗ không người. Qua cầu buồn tình dừng xe đái bậy... Tự do được xem đồng nghĩa với vô lối, bất cần, không để ý đến bất cứ ai khác”.

Thứ Hai, ngày 06 tháng 4 năm 2015

HỒ ANH THÁI phân tích Tài Sản Riêng

Những người có danh, nhưng công việc mang tính đơn lẻ cá nhân như nhà văn, họa sĩ hay nhà khoa học, thì có danh cũng để đấy, danh có thể gác sang một bên, để mà được sống đời cá thể tự do sáng tạo. Người như vậy không cần được nhận ra giữa đám đông. Tiêu chí danh tiếng của họ không phải ở chỗ được quen mặt và dễ nhận ra. Họ có thể đi mua hàng mà không bị phiền phức vì đám đông xúm lại, cũng không cần tận dụng ưu thế quen mặt để xin xỏ anh cảnh sát một khi vi phạm quy định giao thông, vì mắt kém chẳng hạn. Người ta không cần bán cái danh hoặc bán sự thoải mái cá nhân để mua lấy một sự ưu đãi cảm thông giá rẻ.

Thứ Sáu, ngày 27 tháng 3 năm 2015

NGUYỄN NHẬT ÁNH và con dao rọc sách

Con dao rọc sách khác với con dao gọt khoai, bằm thịt hay đánh vảy cá. Dao dùng để rọc sách thường không bén. Tất nhiên dao bén thì vẫn rọc được sách, thậm chí rọc tốt hơn dao không bén. Nhưng sách mà được rọc phẳng phiu, láng o thì... tầm thường quá. Dân chơi sách khi rọc sách phải rọc làm sao cho chỗ rọc phải tơi ra, xơ ra, mép sách trông phải thật bùi xùi, như vậy cuốn sách nhìn mới quý . Ủa, sách tại sao lại phải rọc, độc giả bây giờ đọc tới chỗ này có khi mắt tròn mắt dẹt. Cuốn sách hiện nay bày bán ngoài tiệm, mua về là mở ra đọc được ngay. Vì ngoài gáy sách, ba phía còn lại đều được xén phẳng phiu. Nói đúng ra chỉ có mép phía trên là cần xén, bụng sách và mép dưới không xén vẫn đọc được: người ta xén là để cho thẳng thớm, ngay ngắn, đẹp mắt. 


Thứ Năm, ngày 26 tháng 3 năm 2015

Lịch sử thời Trần nhìn qua Sương Mù Tháng Giêng

Sương mù tháng Giêng là bản giao hưởng nhiều bè, nhiều giọng điệu, nhiều tâm trạng với một âm hưởng chung là nỗi buồn man mác về thế sự hòa cùng sự hào sảng của không khí chiến trận. Tác giả đã đưa các anh hùng dân tộc về gần hơn với đời thường, bên cạnh những chiến công vĩ đại là những đau thương, bì kịch của đời mìnhCuốn tiểu thuyết đan xen giữa giọng điệu hào sảng của sử thi với những trang viết phản ánh nội tâm con người cá nhân, để kể về một thời đại con người vẫn chưa hoàn toàn lệ thuộc vào khuôn khổ Nho giáo cứng nhắc, thời nước Việt vẫn là của những người khảng khái, lẫm liệt mà đầy đam mê, khao khát.


Dấu ấn NGHIÊM MINH

Sài Gòn giải phóng, Trịnh Thắng trở về quê hương. Gặp ở TPHCM, vẫn dáng cao to ấy, vẫn nụ cười vốn dĩ rất hiền lành và dường như với ai cũng nở ra rất tươi tắn, anh nói với tôi rằng anh đã tốt nghiệp ĐH TDTT, nhưng không đi làm HLV bóng đá mà đi làm nhà báo ở báo SGGP, cũng không đơn thuần viết về thể thao mà viết về nhiều lãnh vực, nhất là về kinh tế, và ký tên là Nghiêm Minh. Chẳng hiểu bút danh này có liên quan gì đến vợ con anh không, nhưng tôi thầm nghĩ anh ký để tự răn mình với nghề báo: Vừa phải nghiêm, và vừa phải minh (trong sáng, minh bạch). Có lẽ đời làm báo của anh, cho mãi đến cuối đời, nhiều khi cũng xuề xòa không được nghiêm lắm, nhưng minh là chắn chắn…